Jyeshtha Month 2026 | ज्येष्ठ महिना २०२६
वटपौर्णिमा, निर्जला एकादशी आणि अधिक मास पर्व (Month of Vat Purnima & Adhik Maas)
ज्येष्ठ महिन्याचे स्वरूप व महत्त्व (Month Overview)
ज्येष्ठ हा मराठी पंचांगातील तिसरा महिना आहे. २०२६ या वर्षात विशेष म्हणजे ज्येष्ठ महिन्यात अधिक महिना (Adhik Maas / धोंड्याचा महिना) येत आहे. १७ मे ते १४ जून दरम्यान अधिक ज्येष्ठ महिना असेल, तर १५ जून ते १३ जुलै दरम्यान निज ज्येष्ठ महिना असेल.
ज्येष्ठ महिन्यात सौभाग्याचे प्रतीक असलेली वटपौर्णिमा साजरी केली जाते. विवाहित महिला आपल्या पतीच्या दीर्घ आयुष्यासाठी वडाच्या झाडाची पूजा करतात आणि प्रार्थना करतात.
तसेच या महिन्यात निर्जला एकादशी येते, ज्या दिवशी अन्न पाण्याशिवाय कडक उपवास केला जातो. गंगा दशहरा उत्सव देखील याच महिन्यात साजरा होतो.
धार्मिक आणि सांस्कृतिक वैशिष्ट्य
वटपौर्णिमा पूजनाने दांपत्य जीवन सुखी व दीर्घायुष्यी होते. २०२६ मधील अधिक मासामुळे दानधर्म आणि विष्णू सहस्रनाम पाठाचे विशेष महत्त्व आहे.
शेती व निसर्ग चक्र (Agricultural Context)
मान्सूनच्या आगमनाची चाहूल लागते. महाराष्ट्रातील शेतकरी पेरणीच्या कामाला वेगाने सुरुवात करतात.
ज्येष्ठ महिन्यातील महत्त्वाचे सण-उत्सव (Important Festivals)
वटपौर्णिमा व्रत
सौभाग्यवती महिला पतीच्या आरोग्यासाठी वडाच्या झाडाची दोऱ्याने पूजा करतात.
निर्जला एकादशी
वर्षभरातील सर्व एकादशींमध्ये सर्वात कडक आणि पवित्र मानली जाणारी एकादशी.
गंगा दशहरा
गंगा नदीच्या पृथ्वीवरील अवतरणाचा पवित्र दिवस.
ज्येष्ठ महिन्यातील मुख्य व्रत व उपवास तारखा (Vrat Dates)
ज्येष्ठ महिन्यातील शासकीय सुट्ट्या (Public Holidays)
बकरी ईद
सार्वजनिक सुट्टी.